السيد الخميني
45
شرح چهل حديث ( اربعين حديث ) ( موسوعة الإمام الخميني 46 ) ( فارسى )
قلب و متصرّف در اوست ، و شما كه يك بندهء ضعيف عاجز هستيد نمىتوانيد تصرّف در قلوب كنيد بىتصرّف حق ، بلكه ارادهء او قاهر است بر ارادهء شما و همهء موجودات ؛ پس ريا و سالوس شما اگر براى جلب قلوب عباد است و جانب دلها نگاه داشتن و منزلت و قدر در قلوبْ پيدا كردن و اشتهار به خوبى يافتن است ، اين از تصرّف شما بهكلّى خارج و در تحت تصرّفِ حق است . خداوندِ قلوب و صاحبِ دلها به هر كس مىخواهد قلوب را متوجه مىفرمايد . بلكه ممكن است شما نتيجهء به عكس بگيريد . ديديم و شنيديم اشخاص سالوس دورو كه قلوب آنها پاك نبود ، آخرِ كار رسوا شدند و آنچه مىخواستند نتيجه بگيرند به عكس اتفاق افتاد ؛ چنانچه به همين معنى اشاره فرموده در حديث شريف كافى : عَن جَرّاحِ المَدائني ، عَنْ أبي عَبْدِاللَّه - عليه السلام - فِي قَوْلِ اللَّه عزّ وجلّ : فَمَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلًا صالِحاً وَ لا يُشْرِكْ بِعِبادَةِ رَبِّهِ أَحَداً . قال عليه السلام : « الرجل يعمل شيئا من الثواب لا يطلب به وجه الله ، إنما يطلب تزكية الناس ، يشتهي أن يسمع به الناس ، فهذا الذي أشرك بعبادة ربه » . ثُمَّ قالَ : « ما من عبد أسر خيرا فذهبت الأيام أبدا حتى يظهر الله له خيرا ؛ و ما من عبد يسر شرا فذهبت الأيام أبدا حتى يظهر الله له شرا » « 1 » . يعنى راوى ، كه جرّاح مدائنى است ، از امام صادق - عليه السلام - نقل مىكند در تفسير قول خداى عزّ وجلّ : « پس كسى كه اميدوار ملاقات پروردگار خويش است بايد به جاى آرد كار نيكو ، و شريك نكند در عبادت پروردگارش كسى را » كه فرمود امام صادق عليه السلام : « آن مردى كه عمل مىكند چيزى از ثواب را كه خواهش نمىكند به آن كار ملاقات خدا را ، فقط ملاحظه مىكند پاكيزه شمردن مردم او را ، ميل دارد مردم بشنوند آنچه كرده ، پس اين كسى است كه شريك قرار داده در عبادت پروردگارش » . پس از آن فرمود : « هيچ بنده [ اى ] نيست كه پنهان كند خوبى را ، پس بگذرد روزگار بر او هميشه ، تا آنكه آشكار كند خدا از براى او نيكويى را ؛ و هيچ بنده [ اى ] نيست كه پنهان مىكند شرى را ، پس بگذرد روزگار بر او هميشه ، تا آشكارا كند خدا براى او شرى را » .
--> ( 1 ) - الكافي ، ج 2 ، ص 293 ، « كتاب الإيمان و الكفر » ، « باب الرياء » ، حديث 4 .